İçeriğe atla
MosdentİSTANBUL 1992
// Mosdent Journal

Diş Taşı Temizliği: Ne Zaman Gerekir, Mineye Zarar Verir mi

Temizlik aralığı sanıldığı kadar kesin değil: Cochrane derlemesinde ağır periodontitisi olmayan ve düzenli kontrole giden erişkinlerde 6 aylık ile 12 aylık aralık arasında diş eti iltihabı ve cep derinliği bakımından fark bulunmadı. Teknik seçimi ise mine kaybında fark yaratıyor.

Dr. Dt. Ömer Faruk ŞarkbayYazan
Yayın
3 dkokuma
Klinikte el aynasına bakan hasta ve yanağını gösteren hekim, arkada mikroskop kolu
Mosdent Journal·3 dk
// Hızlı cevap

Diş taşı, diş yüzeyindeki yumuşak bakteri plağının tükürükteki minerallerle sertleşmesiyle oluşan ve fırça ile diş ipiyle kaldırılamayan birikintidir; temizliği klinikte ultrasonik cihaz ve el aletleriyle yapılır. Rutin temizliğin ölçülmüş etkisi seçicidir: Cochrane derlemesinde ağır periodontitisi olmayan ve düzenli hekim kontrolüne giden erişkinlerde 6 ve 12 aylık aralıklarla yapılan rutin temizlik, 2 ila 3 yıllık izlemde diş eti iltihabı ve cep derinliğinde fark yaratmadı, buna karşılık diş taşı miktarını azalttı (PubMed 30590875). Yani klinik temizlik günlük plak kontrolünün yerine geçmez, onun üstüne eklenir.

// Anahtar noktalar
  • 01Diş taşı, plağın mineralleşmiş hâlidir: yumuşak plak evde fırça ve ara yüz temizliğiyle kaldırılabilir, mineralleşmiş taş yalnız klinikte kaldırılır.
  • 02Cochrane derlemesinde 6 aylık rutin temizlik, planlı temizlik yapılmamasına göre diş taşı miktarını azalttı; standartlaştırılmış ortalama fark -0,32, yüzde 95 güven aralığı -0,44 ile -0,20, iki çalışma ve 1.088 katılımcı, kanıt kesinliği yüksek (PubMed 30590875).
  • 03Aynı derlemede 6 aylık ile 12 aylık aralık arasında diş eti iltihabı, cep derinliği ve ağız sağlığıyla ilişkili yaşam kalitesi bakımından fark bulunmadı; fark yalnız diş taşı miktarındaydı, standartlaştırılmış ortalama fark -0,13 (PubMed 30590875).
  • 04Ağır periodontitis dünya ölçeğinde en sık görülen altıncı durumdur; yaşa göre standartlaştırılmış yaygınlığı 1990 ile 2010 arasında yüzde 11,2'de sabit kaldı, 37 ülkeden 291.170 kişinin verisiyle (PubMed 25261053).
  • 05Yeni vaka sıklığı 2010'da 100.000 kişi-yılı başına 701 vakaydı ve insidans yaklaşık 38 yaşta tepe yapıyor; bu nedenle yaygınlık üçüncü ile dördüncü on yıl arasında dik biçimde artıyor (PubMed 25261053).

Diş taşı temizliği ve diş bakımı, ağız sağlığını korumanın temel unsurlarından biridir. Diş taşı, dişlerde biriken ve zamanla sertleşen plakların oluşturduğu birikintilerdir. Diş taşı temizliği yapılmazsa, dişlerde enfeksiyonlara, diş eti hastalıklarına ve hatta diş kaybına neden olabilir. Bu yazıda, diş taşı temizliği, diş bakımı ve ağız sağlığına dair merak ettiğiniz her şey yer alacak.

sağlıklı ve güzel gülüşü olan bir kadın

/ Diş Taşı Nedir?

Diş taşı, dişler üzerinde biriken bakteriler ve besin artıklarının zamanla mineralleşmesiyle oluşur. Başlangıçta yumuşak olan diş plağı, eğer düzenli fırçalama ile temizlenmezse, sertleşerek diş taşına dönüşür. Diş taşları, yalnızca estetik açıdan rahatsız edici olmakla kalmaz, aynı zamanda diş etlerinin iltihaplanmasına ve çürümeye de yol açabilir.

/ Diş Taşı Temizliğinin Önemi

Diş taşı temizliği, profesyonel bir diş hekimi tarafından yapılması gereken bir işlemdir. Diş taşları, evde yapılan fırçalama ve diş ipi kullanımı ile temizlenemez. Uzun süre diş taşları birikirse, diş eti iltihaplanmalarına , diş kayıplarına ve ağız kokusuna neden olabilir. Ayrıca, diş taşı temizliği, dişlerinizin daha beyaz ve sağlıklı görünmesini sağlar.

/ Diş Taşı Temizliği Nasıl Yapılır?

  • Diş Hekimi Ziyareti: Diş taşı temizliği, genellikle diş hekimi veya diş sağlığı uzmanları tarafından yapılır. Diş hekiminiz, diş taşlarını temizlemek için çeşitli aletler kullanarak plak ve tartarları dişlerinizden uzaklaştırır.
  • Ultrasonik Temizlik: Diş taşı temizliği sırasında, ultrasonik cihazlar kullanılarak diş taşları titreşimle gevşetilir ve temizlenir. Bu yöntem, ağrısız ve etkili bir şekilde diş taşlarını yok eder.
  • Elle Temizleme: Ultrasonik temizlik sonrası, elle yapılan temizlikle diş yüzeylerindeki kalan artıklar temizlenir.

/ Diş Bakımının Temel Kuralları

Diş taşı oluşumunu engellemek ve genel ağız sağlığını korumak için etkili bir diş bakım rutini oluşturmak önemlidir. İşte diş bakımında dikkat edilmesi gereken temel kurallar:

1. Düzenli Diş Fırçalama

Dişlerinizi günde en az iki kez, sabah ve akşam, florürlü diş macunu ile fırçalayın. Diş fırçalama, diş taşlarının oluşumunu engellemek için en önemli adımdır.

2. Diş İpi Kullanımı

Diş aralarındaki plakları temizlemek için diş ipi kullanmayı ihmal etmeyin. Diş ipi, diş fırçasının ulaşamadığı yerlerdeki bakteri birikimini temizler.

3. Ağız Gargarası Kullanımı

Antiseptik ağız gargaraları, ağızda kalan bakterileri öldürmeye yardımcı olur ve kötü ağız kokusunu engeller.

4. Dengeli Beslenme

Diş sağlığınız, yediğiniz gıdalara bağlıdır. Şekerli yiyeceklerden kaçınmak ve sağlıklı, vitamin açısından zengin besinler tüketmek dişlerinizin sağlığını artırır.

5. Düzenli Diş Hekimi Kontrolleri

En az altı ayda bir diş hekiminizi ziyaret edin. Bu düzenli kontroller, diş taşı oluşumunu engellemeye yardımcı olur ve erken dönemde diş hastalıklarını tespit eder.

/ Diş Taşı Temizliği Ne Kadar Sıklıkla Yapılmalıdır?

Diş taşı temizliği genellikle yılda bir veya iki kez yapılması gereken bir işlemdir. Ancak, diş taşlarının hızla biriktiği kişilerin diş temizliğini daha sık yaptırması gerekebilir. Diş hekiminiz, ağız yapınıza ve diş sağlığınıza göre ne sıklıkta temizleme yapmanız gerektiğini belirleyecektir.

Diş Taşı Temizliğinin Faydaları

  • Ağız Sağlığı: Diş taşı temizliği, diş etlerinin iltihaplanmasını engeller ve diş kaybı riskini azaltır.
  • Estetik Görünüm: Diş taşlarının temizlenmesi, daha beyaz ve sağlıklı dişlere sahip olmanıza yardımcı olur.
  • Ağız Kokusunun Giderilmesi: Diş taşları, kötü ağız kokusuna neden olabilecek bakterileri barındırır. Diş taşı temizliği, bu sorunu ortadan kaldırır.

/ Sık Sorulan Sorular

1. Diş taşı temizliği acı verir mi?

Diş taşı temizliği çoğu kişide rahatsızlık vermez. Ancak, diş etleriniz hassassa veya ciddi bir diş taşı birikimi varsa, hafif bir rahatsızlık hissedebilirsiniz.

2. Diş taşı temizliği sonrası ne kadar süreyle dişlerimi fırçalamamalıyım?

Diş taşı temizliği sonrasında, diş hekiminiz size özel bir öneride bulunacaktır. Genellikle temizlik sonrasında bir süre dişlerinizin hassasiyet gösterebileceğini unutmamalısınız.

3. Diş taşı oluşumunu engellemek için ne yapmalıyım?

Diş taşı oluşumunu engellemek için düzenli diş fırçalamalı, diş ipi kullanmalı ve düzenli olarak diş hekiminizi ziyaret etmelisiniz.

4. Diş taşı temizliği kaç yaşında yapılabilir?

Diş taşı temizliği, her yaşta yapılabilir. Ancak, küçük yaştaki çocuklar için genellikle diş taşı temizliği gerekmez.

5. Diş taşı temizliği dişlere zarar verir mi?

Diş taşı temizliği, uzman kişiler tarafından yapıldığında dişlere zarar vermez. Aksine, diş taşları temizlenmediğinde dişlerinize zarar verebilir.

Diş taşı temizliği ve düzenli diş bakımı, sağlıklı bir ağız ve güzel bir gülüş için çok önemlidir. Dişlerinizi düzenli olarak fırçalayarak, diş ipi kullanarak ve profesyonel temizlik yaptırarak ağız sağlığınızı koruyabilirsiniz. Unutmayın, ağız sağlığı vücudunuzun genel sağlığıyla doğrudan ilişkilidir, bu yüzden diş bakımına gereken özeni göstermelisiniz.

Size en uygun tedaviyi birlikte planlayalım.

Ücretsiz Değerlendirme
GenelMosdent
// Yazan
Ömer Faruk Şarkbay
Dr. Dt. Ömer Faruk Şarkbay
Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi

Size en uygun tedaviyi birlikte planlayalım.

WhatsApp’tan yaz
// Sık Sorulan Sorular

Sık sorulanlar

Diş taşı temizliği ne sıklıkla yapılmalı?+

Aralık kişiye göre belirlenir; taş birikimi hızlı olanlarda daha sık gerekir. Cochrane derlemesinde ağır periodontitisi olmayan ve düzenli kontrole giden erişkinlerde 6 aylık ile 12 aylık aralık arasında diş eti iltihabı ve cep derinliği bakımından fark bulunmadı, yalnız diş taşı miktarı 6 aylık grupta daha düşüktü (PubMed 30590875). Kararı ağız içi bulgular verir, takvim değil.

Diş taşı evde temizlenir mi?+

Hayır. Yumuşak plak fırça, diş ipi ve ara yüz fırçasıyla kaldırılabilir, ancak plak mineralleşip sertleştikten sonra yüzeye mekanik olarak bağlanır ve evde kullanılan hiçbir yöntem onu kaldırmaz. Sert cisimlerle kazımaya çalışmak mine ve diş eti kenarına zarar verir. Ev bakımının işlevi, taşı temizlemek değil oluşumunu geciktirmektir.

Diş taşı temizliği acı verir mi?+

Çoğu kişide belirgin bir ağrı olmaz. Diş eti iltihaplıysa, kök yüzeyleri açığa çıkmışsa ya da birikim uzun süredir varsa işlem sırasında ve sonrasında birkaç gün süren hassasiyet görülebilir. Bu hassasiyet temizliğin verdiği bir hasar değil, taş altında kalan iltihaplı dokunun açığa çıkmasıyla ilgilidir ve dokular toparlandıkça geçer. Dokuya etkisi de laboratuvarda ölçülmüş: dokuz farklı temizlik ve cila kombinasyonunun karşılaştırıldığı çalışmada aşındırıcı olmayan tozla yapılan hava ile cila, minede ölçülebilir kayıp yaratmayan tek yaklaşım olmuş, sement kaybı da bu grupta 20 mikrometrenin altında kalmıştır (PubMed 33511822).

Diş taşı temizliği dişlere zarar verir mi?+

Uygun aletle ve doğru teknikle yapıldığında mineye zarar vermez. Asıl zarar, taşın bırakılmasından gelir: diş taşı diş eti kenarında iltihabı sürdürür ve bu tablo ilerlediğinde kemik desteği kaybı başlar. Ağır periodontitis dünya ölçeğinde en sık görülen altıncı durumdur ve yaygınlığı yüzde 11,2 düzeyindedir (PubMed 25261053).

Diş taşı temizliği dişleri beyazlatır mı?+

Beyazlatma yapmaz, temizler. İşlem diş yüzeyindeki taşı, plağı ve çay, kahve, sigara kaynaklı dış renklenmeleri kaldırır; bu yüzden dişler işlemden sonra daha açık görünür. Ancak dişin kendi rengi değişmez, çünkü ağartma dişin iç yapısındaki renklenmeye etki eden ayrı bir işlemdir. Beyazlatma planlanacaksa temizlikten sonra yapılır.

Diş taşı neden oluşur?+

Fırçalamayla kaldırılmayan plak, tükürükteki kalsiyum ve fosfat tuzlarıyla mineralleşerek sertleşir. Bu süreç en hızlı, tükürük bezi kanallarının ağızlarına yakın bölgelerde, yani alt ön dişlerin dil yüzeyinde ve üst azıların yanak yüzeyinde ilerler. Ara yüz temizliğinin atlanması ve düzensiz fırçalama, oluşumun en belirleyici iki nedenidir.

Bir sohbetle başlar

Aklınıza takılan bir şey mi var? Hekimimize sorun.

WhatsApp

Hangi tedavi size uygun, emin değil misiniz? Neyiniz var? →